- Upa Taithanga, BCM Lunglawn East
Nang malsâwmna ni ang che tih thu hi Pathianin Abrahama hnêna a sawi a ni a, Haran khuaah Abrahama a awm laia a sawi a ni. Malsâwmna ni tur chuan Abrahaman hêngte hi a zawm a ngai. (1) Khua chhuahsan (2) A pa In leh a laichînte kalsan (3) Ram tiam lam pana kal. Hetiang a tih chuan 1) Pathianin chi ropui takah a siam ang 2) A hming a ti ropui ang 3) Pathianin mal a sâwm ang 4) Leia hnam tin an thawveng ang. Malsâwmna kan tih hi kawng hnihin kan then ang -
Malsâwmna chi khatna - pâwn lam thil:
Abrahama kha 1) Pathianin a thlahte thlenga luah tûr ram a pe 2) Sum leh paiah hausakna a dawng 3) A hmuingîl hle 4) Hmêlma lakah Pathianin a humhim 5) Chhiahhlawh leh ran rual a ngah hle. "Malsâwmtu apiang mal ka sâwm ang a, ânchhe lawhtu apiang ânchhia ka lawh ang" tih hi Pathianin Abrahama a chawimawina leh a awmpui zêl dâwn a ni tih a intiamna a ni. Malsâwmna kan tih hi tisa leh thlarauah a hman theih ve ve a, hla phuahtuin "Mi dang tâna malsâwmna lo ni tûrin, keini pawh kan tuar a tûl si thîn" a tih angin mi dangte tanpui, an mamawh phuhrûk, thil tha tih sakte hi mi dangte tâna malsâwmna kan nihna a ni a, Bible-ah pawh a sawi tho mai. Tlêm han târlang ila, Buh leh bâl neih tamah (Gen 26:12), I Kor 16:2) Fa neih tam, ran ngah, thlai lama hmuingîl, hmêlma hneh sak, ruahtui tha dawn, kutkawih zawng zawnga malsâwmnate (Deu 28:1-14). Tin, Israelte Mosia'n mal a sâwm thu te (Deu 33 :1-29) Balaama'n Israelte mal a sâwm thu te (Num 24:1-9) Isaka'n Jakoba mal a sâwm thu te (Gen 27:27-29) te kan hmu bawk. Hêngte hi tisa lam malsâwmna deuh vek a ni.
Malsâwm chi hnihna - Thlarau lam:
Thlarau lam malsâwmna hi kan sawi tam zâwk a ni a, MALSAWMNA CHU ISUA A NI tih hi Pathian thu atangin chhui kan tum dâwn a ni. Ephesi 1:3 & 4 ah chuan, "Ani chuan vân hmunah te khian Kristaah chuan thlarau lam malsâwmna tinrêngin mal min sâwm a. Leilung pian hmain Kristaah min thlang" tiin malsâwmna chu Isua a nih thu min hrilh a. Hla Phuahtuin "Vân ram in êng leh malsâwmna kan tân a han buatsaih a" tiin Isua chungchâng thu a rawn sawi a. Abrahama kha Pathianin ramtiam lam pan tûrin a ti a. Tisa lam ram Kanaan chu thleng mah se, Ramtiamah khan mi rama châm ang maiin Isaka te, Jakoba te nên puan inah an chêng a, khuaa lungphûm nei mi Pathian rêlbâwl chu an nghâk" tiin min hrilh a. (Heb 11:8-10) Stephana phawin, "Hetah hmun luah tûr a ke nghahna tham pawh a pe lo" a ti bawk a (TT 7:5).
Tin, Heb 11:13 kan chhiar chuan, "Rinna neiin an thi a, leiah hian mikhual leh khualzin mai an ni tih an inhriattîr bawk a. An chhuahna ram chu lungkham sela hâwnna remchâng hmu tawh tûr an ni a, mahse ram tha lehzual châk an lo ni a, chu chu Vâna mi a ni" a ti a. Mosia pawh kha "Krista an hmuhsitna chu Aigupta ram rote ai chuan sum ropui zâwkah a ruat a" tih a ni leh a. (Heb 11:23) Abrahama te Mosia te, rinnaa fak hlawhte khan malsâwmna dik tak Isua kha an thupui ber niin rinnain Isua ram pêk tûr kha an thlîr ber a ni. "Chûng chu hla tak atanga hmuin chibai an lo bûk tawh a. Abrahama chu ka ni hmu tûr a nih avângin a hlim êm êm a, a hmu ta ngei a" (Heb 11:13; John 8:56). Tisa lam thil hi Bible in malsâwmna a ti lova, chuti ni se Abrahama te kha insawn insawn lovin mi tanpui tûr zawngin an vâk ruai zêl ang chu.
Bible thu atangin chhui zêl ta ila, TT 3:25-26-ah chuan "I thlah avângin (Isua sawina) khawvêla hnam tin an la thawveng ang" a ti a. Tisa inthlah chhâwn thil ni se keini Mizote thleng thlenga thawven ngaihna a awm lo. Israel ho leh Muslimte pawh Abrahama thlah ve ve ni siin an indo reng a, hnam tin chu sawi loh anni pawh an la thawveng lo chu a ni si a. Hnam tin thawvenna chu Isuaah chauh a awm. Tirhkohte Thiltih 3:25 & 26 kha chhiar zawm ta zêl ila; "Pathianin a chhiahhlawh (Isua sawina) a ruat a, in sualte hawisanin Malsâwm sak tûr che uin in hnênah a rawn tîr hmasa ber a nih hi" tiin Isua chungchâng thu a sawi a. Galatia 3:7-9-ah chuan, "Rinnaa awmte chu Abrahama fate an ni.
Nangmahah chuan hnam tin malsâwm sakin an awm ang" tiin. Abrahama hnênah chanchin tha chu (Isua sawina) a hrilh lâwk kha. Rinnaa awmte chu Abrahama rinawmna nên chuan Malsâwm sakin an awm" a ti. Ephesi 1:3&4 kha sawi nawn leh ila, "Ani chuan vân hmunahte Kristaah thlarau lam malsâwmna tinrêngin mal min sâwm a, leilung pian hmain Kristaah min thlang" a ti.
Malsâwmna Isua hi i nei tawh em? I chhûngten an nei tawh em? Khawvêlin a nei tawh em? Fate kan nih chuan roluahtu kan ni a, Isua kan neih veleh thlarau lam malsâwmna tinrêng chu kan ta a ni a, chatuan a nunna neitu kan ni ta a ni.
Malsâwmna chungchâng thu-ah Puithiamte chham dân tûr Pathianin hetiang hian a hrilh. "Lalpan malsâwmin vêng zêl che u rawh se. Lalpan in lam lo hawi sela, khawngaih che u rawh se (Num 6:24-26). Tisa lam thil hi Pathian thuin malsâwmna lo ti ta se, Pastor-ten hetiangin an chham ang, "Buh leh bâl ngah ula, lo hausa thûr thûr ula, in hrisêlnate lo tha se, in hmêl pawh lo tha bawk se, lehkha thaim thei tak lo ni rawh u" an ti ang chu. Mahse malsâwmna chu thlarau lam thil a nih avângin "Kan Lalpa Isua Krista khawnngaihte, Pathian kan Pa vâna mi hmangaihnate, thlarau thianghlim pâwlna leh chênchilhnate chu in zaa hnênah lo awm zêl rawh se" tiin an chham thîn a nih hi. Tisa lam malsâwmnate hi chu chatuan daih lo tûr, rei lotêa ral leh mai tûr a ni a, ral leh ngai lo tûr, chatuana nunna Isua zâra kan neih malsâwmna erawh chu engtikah mah a ral lo vang.
Ramthim ram rovah, thlarau boral mêkte hnênah nunna thu hril a, Isua an neih ve hunah, "Nang malsâwmna ni ang che" tih hi a taka thlentu kan ni ang. Tisa leh thlarauah keini chuan malsâwmna kan dawng thîn a, Pathian kan fak a, kan lâm bawk thîn a, amaherawhchu kan chungah Pathian a lâwm ve ang em tih hi kan in enfiah thin a pawiamwh hle. "Biak In tha in neih hunah, in target in khûm hunah, in lâm mup mup hunah Pathian a lâwm ang" a ti lova, Isaia 53:10-ah chuan, "A nunna chu sual tân thil hlana i hman tikah a chithlah chu a hmu ang a, a lâwm tawh ang" a ti. Nunna nei loten malsâwmna Isua an neih hunah Pathian a lâwm ang, a ti a nih hi. Pathian mission hi kan mission a nih hunah nang malsâwmna ni ang che tih hi a hlawhtlinna a ni ang. Harold Fuller chuan, "Mission chu chanchin tha la hre lote hnêna chanchin tha hrila kohhran din hi a ni. Rawngbâwlna pêng dang zawng zawng hi chu Ministry a ni" a ti.
I lâwmna ber Lalpa thlaraubo chhandam,
I hna tûl ber khawvêla chanchin tha hril
Nang malsâwmna ni ang che.
