Kan tih makmawh - Environment humhalh

- Rev. Lianchhunga Khiangte

Khawvêl hian a ni têlin lum lam a pan zêl a, tuifinriat chîm chin sâng zêlin khaw tam tak a hnawt tiau va, chutih laiin tuihnaten kiam lam an pan zêl a, tui thianghlim kan tlachham mêk lawi si! Boruak a bawlhhlawh a, lei chungl^ng hâng pawh tûr (chemical) chi hrang hrang hmangin kan tibawlhlawh mêk a ni. Nungcha tam tak an chimang tawh a; mi thiamte chhûtlâwk dân chuan tûn anga kan khawvêl hian chhiat lam a pan zêl chuan kum 2050-ah meuh chuan tûna nungcha awm mêk zaa sawmthum (30%) hi chu an mang hlauh tawh ang. Nang leh kei hian thilsiamte humhalh kawngah mawhphurhna lian tak kan nei a ni. Hetiangin a chhan kawng hrang hrangin sawi ila:

1.   Thilsiamte hi Pathian Duhlaite an ni.

Genesis-ah thil siam thu kan hmu a. Pathian chuan a thil siamte chu a en a, tha a ti êm êm hlawm a ni tih a lang. Tin, a siam zawh khân hnuchhawnin a thlahthlam nghâl mai lo va, enkawlin a châwm zui zâwk a ni. Hei hi kan Lal Isua ngei hian a sawi chiang hle. Savâte a châwm a (Mt. 6:26), ram tûktinpârte pawh a chei a (Mt. 6:30), Chawngzawng pakhat pawh a thu lovin leiah a tla lo a ni (Mt. 10:29). Amah chu thawhpui a, thilsiamte enkawl hna, mawhphurhna sâng tak chu Pathianin min bah a ni (Gen.1:28).

2.   Pathian Mite Hmaah Thilsiamten Zalênna an Chang thîn.

A siamtu Pathian thinlunga an len ang chiahin thilsiamte hian Pathian fate thinlungah hmun an chang tlat thîn. Pu Chawngkhupa khân luia mi aiâwt chiaha chakai lo tla a han hmu chu a lainat êm êm mai a, “Saltâng chhuahna Jubili” ti chungin a chhuah hem hem mai a ni an ti. Tirhkoh Mankima pawh kha thuhrila a vahna khaw pakhatah a thlen in nu chuan a fate Tuaingâwt a rawn hawnsak a. A ke hmâwr hriam chin ulh bung veka khâwllaa an chaih chu a lo lainat êm êm mai hi a lo ni a. Zanriah an kîl a, tawngtai tûra an han sâwm chuan, “Aw Lalpa, he khawvêlah hian Tuaingâwt te nên hian kan rûm tlâng a nih hi,” a ti e an ti! Nang pawh Kristaah chuan Pathian faa vuah i ni tawh a, thilsiamte laka i mawhphurhna kha hre reng ang che. Thil siam zawng zawngte chuan beisei êm êmin, Pathian fâte lo lanna chu an nghâkhlel hle si a (Rom 8:19).

3.   Kan Lalpa Thupêk a ni.

Khawvêl zawng zawnga kal a, thil siam zawng zawng hnêna Chanchin Tha hril tûrin Lal Isuan Thupêk Ropui (The Great Commission) min pe a ni (Mk. 16:15).  Chuvângin Chanchin Tha hi mihring, thlarau bote chauhvin an mamawh a ni lo, thilsiam zawng zawng hian Chanchin Tha an dawng  ve tur a ni. Amaherawhchu mihringte anga tawngkaa hrilh theih an ni lo va, duat taka enkawl leh humhalh tlatin an hnênah Chanchin Tha kan hril tûr a ni.

4.   Khua leh Tui tha Kan nih avângin.

Pathian Thu chuan kan chunga rorêltute thu thua awm tûrin min zirtîr a (Rom 13:1). India ram te ang mipui rorêlna (Democracy) ramah hi chuan kan Dânte hi thuneitu leh rorêltu a ni. India Dânpui (Constitution) chuan, “India khua leh tui zawng zawngte chuan kan chênna leilung leh a chhûnga ramngaw te, lui te, dîl te leh nungchâte chungah hmangaihna kan lantîr ngei ngei tûr a ni,” a ti a. Environment humhalh tûrin min phût tlat a ni.       

Read More Article/Sermon : Click on this link : Articles/Sermon

ATTACHMENTS
𝐓𝐊𝐏 𝐇𝐞𝐫𝐦𝐨𝐧, 𝐓𝐡𝐞𝐢𝐫𝐢𝐚𝐭 𝐔𝐧𝐢𝐭 𝐥𝐞𝐡 𝐑&𝐃 𝐃𝐞𝐩𝐚𝐫𝐭𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐭𝐞 𝐭𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚𝐰𝐩𝐢𝐧 𝐏𝐚𝐧𝐠𝐩𝐚𝐫 𝐤𝐡𝐚𝐰𝐢 𝐭𝐫𝐚𝐢𝐧𝐢𝐧𝐠 𝐚𝐧 𝐛𝐮𝐚𝐭𝐬𝐚𝐢𝐡.

𝐓𝐊𝐏 𝐇𝐞𝐫𝐦𝐨𝐧, 𝐓𝐡𝐞𝐢𝐫𝐢𝐚𝐭 𝐔𝐧𝐢𝐭 𝐥𝐞𝐡 𝐑&𝐃 𝐃𝐞𝐩𝐚𝐫𝐭𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐭𝐞 𝐭𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚𝐰𝐩𝐢𝐧 𝐏𝐚𝐧𝐠𝐩𝐚𝐫 𝐤𝐡𝐚𝐰𝐢 𝐭𝐫𝐚𝐢𝐧𝐢𝐧𝐠 𝐚𝐧 𝐛𝐮𝐚𝐭𝐬𝐚𝐢𝐡.

July 6, 2026 (Thawhtanni) khan TKP Hermon Unit, Theiriat te chuan Pangpar khawi training R&D Department te an sawm angin, Pangpangpar khawi Training-ah hian Resource Person atan Nl. Lalbiakengi Chhangte, Chanmari Lunglei hman a ni a. A ni hian zirtirna hun tha tak a hmang. …

𝐏𝐢 𝐙𝐃. 𝐋𝐚𝐥𝐥𝐢𝐚𝐧𝐬𝐚𝐧𝐠𝐢 𝐒𝐭𝐚𝐟𝐟 𝐍𝐮𝐫𝐬𝐞 𝐒𝐮𝐩𝐞𝐫𝐚𝐧𝐧𝐮𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧 𝐩𝐞𝐧𝐬𝐢𝐨𝐧-𝐚 𝐜𝐡𝐡𝐮𝐚𝐤 𝐭𝐡𝐥𝐚𝐡𝐧𝐚 𝐧𝐞𝐢𝐡 𝐚 𝐧𝐢.

𝐏𝐢 𝐙𝐃. 𝐋𝐚𝐥𝐥𝐢𝐚𝐧𝐬𝐚𝐧𝐠𝐢 𝐒𝐭𝐚𝐟𝐟 𝐍𝐮𝐫𝐬𝐞 𝐒𝐮𝐩𝐞𝐫𝐚𝐧𝐧𝐮𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧 𝐩𝐞𝐧𝐬𝐢𝐨𝐧-𝐚 𝐜𝐡𝐡𝐮𝐚𝐤 𝐭𝐡𝐥𝐚𝐡𝐧𝐚 𝐧𝐞𝐢𝐡 𝐚 𝐧𝐢.

June 30, 2026 (Thawhlehni) chawhnu dar 2:00pm khan Pi ZD. Lalliansangi, Staff  Nurse Christian Hospital Serkawn-a thawk chu supper Annuation pension-a a chhuat dawn tak avangin Christian Hospital Serkawn a thawhpui te’n Hospipal Chapel-ah amah thlahna hun an hmang. …

𝐋𝐚𝐥𝐫𝐨𝐜𝐡𝐚𝐧𝐢 𝐂𝐡𝐡𝐚𝐧𝐠𝐭𝐞 (𝐑𝐂𝐈) 𝐊𝐮𝐦 𝟐𝟕 𝐀𝐲𝐚𝐡 𝐂𝐚𝐬𝐮𝐚𝐥 𝐖𝐨𝐫𝐤𝐞𝐫 𝐤𝐚𝐧 𝐜𝐡𝐚𝐧 𝐭𝐚.

𝐋𝐚𝐥𝐫𝐨𝐜𝐡𝐚𝐧𝐢 𝐂𝐡𝐡𝐚𝐧𝐠𝐭𝐞 (𝐑𝐂𝐈) 𝐊𝐮𝐦 𝟐𝟕 𝐀𝐲𝐚𝐡 𝐂𝐚𝐬𝐮𝐚𝐥 𝐖𝐨𝐫𝐤𝐞𝐫 𝐤𝐚𝐧 𝐜𝐡𝐚𝐧 𝐭𝐚.

Lalrochani chhangte (RCI) hi Pu Zosangliana Chhangte leh Kawngkharmawii (Mk-i) te fa paruk zinga a naupang ber dawttu ni turin May 21, 1999 ah Venghlun, Lunglei-ah lo piang a. Naupang thuawi leh thian kawm thiam tak niin, mite ngainat, kohhran leh khawtlangah pawh phak ang tawka inhmang thin a ni. …